جلد دوم روش نقد به نقد مکاتب بر اساس آرمان ها پرداخته و پس از توجه دادن به آرمان ها و طرح ریزی آنها، به نیازها و پایه هایی که آرمان ها بر آن استوار می شوند، اشاره میشود. به این نکته که رفاه و عدالت به بیشتر از غریزه نیاز ندارند و آگاهی و تکامل به چیزی فراتر از فکر و عقل نیاز دارد، توجه داده می شود. سپس از مفهوم آزادی، تاریخ کوتاهی از آزادی خواهی و گام های انسان برای رسیدن به آن و شکل ها و عوامل و نقش های آزادی توضیحاتی داده می شود.
